als ik eerlijk ben…

Hoe schrijf ik mijn lekenpraatje? Drie tips

  • geplaatst door Anne Spies in
  • Algemeen
  • 27-10-2022

Hoe schrijf ik mijn lekenpraatje? Drie tips

Je ‘lekenpraatje’ kan een van de leukste onderdelen (10 – 15 minuten) van je promotie worden. We kunnen er samen mee oefenen, graag zelfs, maar ik geef je vast drie tips om deze toespraak te schrijven.

1. Begin bij je intentie

Wat kom je in wezen doen? Stel jezelf als eerste die vraag en kies een werkwoord dat de hele sfeer van je presentatie dekt. Kom je inspireren, activeren, wakker schudden, bewustmaken? Laat informeren en uitleggen achterwege, dat is saai.

Je lekenpraatje is geen minicollege of een stap voor stap door je dissertatie. Het is een verhaal dat je vertelt aan je familie en vrienden over wat je de afgelopen jaren hebt onderzocht en geleerd. Wat wil je dat ze onthouden?

2. Kies een glasheldere structuur

Begin met het neerleggen van een paar kaartjes (de route met bierviltjes-methode ) met steekwoorden, die passen bij de stappen in je verhaal. Bijvoorbeeld: wat heb ik onderzocht? Hoe heb ik dat gedaan? Wat heb ik geleerd? En wat is je introductie en je slot?

Je zou ter introductie een persoonlijk verhaal kunnen vertellen over je nieuwsgierigheid, een tegenvaller of een onverwachte gebeurtenis tijdens het onderzoek. Als je daar in je slot op terugkomt, dan maak je het verhaal mooi rond. (storytelling)

In het midden van je lekenpraatje schittert dan een stevige drieslag (ik ben daar gek op). Zorg dat deze drie punten duidelijk klinken, bijvoorbeeld door signaalwoorden te gebruiken (als eerste, als tweede, tot slot) en hardop vragen te stellen. (“en wat kwam daar nou uit?”) Zo snapt je publiek waar in het verhaal jullie zijn.

PowerPoint is vaak een aanslag op een eenvoudige structuur. Laat het achterwege! Gebruik je handen, je lijf; loop rond, beeld uit, vertrouw op de verbeelding en de goedgunstigheid van je publiek! Laat ook de uitgeschreven tekst los, maar gebruik kaartjes in je hand!

3. Durf incompleet te zijn

Jij weet alles van je vakgebied, je wordt er doctor in! Maar voor je familie, vrienden en buren volstaat de grote lijn. De compleetheid en de details komen wel bij de verdediging. Gebruik gewone taal, laat jargon weg. Oefen dat op je paranimfen en maak het perspectief van waaruit je vertelt persoonlijk. Je enthousiasme zal klinken!

Samen met Steven Bartels en Froukje Weidema geef ik (een paar keer per jaar) Beproefd Promoveren, een masterclass over hoe je je lekenpraatje houdt en de je verdediging van je proefschrift ontspannen kan doen.

Lees ook

Mensenwerk

Met deze twee ex-advocaten werkte ik samen in het OSR Women Leadership Programme. Twee mannen die een dag lang meededen, meedachten en meevoelden met de zeer getalenteerde vrouwelijke advocaat-deelnemers. Het was fijn om met deze mensen samen te werken, voor wie gelijkwaardige samenwerking vanzelfsprekend is. Het was een mooie leerrijke dag: pitchen, verhalen vertellen, poneren, […]

lees verder
Linh over Glashelder Spreken

Dank je wel Linh voor je lieve lovende woorden, het was heel fijn met jou in de masterclass Glashelder Spreken. Leuk om samen met je te werken. Ook bij KPN bij de voorbereidingen bij jullie events. We gaan zeker nog meer samen doen.

lees verder
De meisjes Elshof

Bijzonder verhaal: vijf zusjes die allemaal in hetzelfde dorp wonen. We hebben in 2016 een dag verhalen vertellen georganiseerd bij Spies & Spreken. Tante Wies, tante Marijke, tante Toos, tante Margot en mijn moeder samen met hun dochters Mieke, Lotte, Marjolein, Monique, Nicolette, Esther en ik. Leonie van Slingelandt heeft alles gefilmd en een uur […]

lees verder
deze week
  • maandag 28 november
  • telefonisch SPREEKuur (8:00 - 10:00)
  • Spies & Spreken, Lindenlaan 31D, 6584 AC Molenhoek — ochtend

  • maandag 28 november
  • Secretariaat
  • Spies & Spreken, Lindenlaan 31 D, 6584 AC Molenhoek (LB) — ochtend

  • maandag 28 november
  • individuele coaching
  • Spies & Spreken, Lindenlaan 31D, 6584 AC Molenhoek — middag

  • maandag 28 november
  • wandel coaching mookerheide
  • Mookerheide, Groesbeekseweg, 6585 KG Mook — middag

  • dinsdag 29 november
  • online coaching (bestuurder)
  • ochtend

  • dinsdag 29 november
  • presenteren met je team (dag 1)
  • Spies & Spreken, Lindenlaan 31D, 6584 AC Molenhoek — middag

  • donderdag 01 december
  • presenteren met je team (dag 1)
  • Spies & Spreken, Lindenlaan 31D, 6584 AC Molenhoek, Nederland — middag

  • vrijdag 02 december
  • masterclass Blijmoedig Spreken
  • Spies & Spreken, Lindenlaan 31D, 6584 AC Molenhoek — ochtend
  • in samenwerking met Froukje Weidema

dit jaar
contact